İlber Ortaylı ile Karasakal Hoca Yemekte Buluşursa

Prof. Dr. İlber Ortaylı geçen ay Karaman’a geldi. Kalabalık bir meraklı kitlesine hitap etti. Ortaylı’nın konferansını yeniden yazacak değilim. “Yunus Emre Karamanlıdır” dedi, demedi tartışmasına da girmeyeceğim. Biz ne yaptık? Önce kendimize bakalım. Yunus Emre Karaman’a gelemedi, Yunus Emre’ye ev sahipliği de yapamadık. Ve Yunus Emre yılını uğurladık. İyi ki bitti diye sevinenler bile olmuştur.

İlber Ortaylı, Karaman’a geldi, konuştu, daldan dala kondu. İlgiden mutlu olmuştur. Konferans için anlaştıkları parayı ve alkışını aldı. Sonra da geldiği gibi aynı hızla gitti.

İlber Ortaylı, son dönemlerde en çok konuşanlar ve konuşulanlar arasındadır. Konferansların ve ekranlardaki programların gözdelerindendir. Yazılarını takip eden azımsanmayacak fanları vardır.

İlber Ortaylı’nın Karaman’a geldiği günün üzerinden bir hayli zaman geçti. Bugüne kadar İlber Ortaylı’nın ağzından veya kaleminden Karaman sözcüğü çıkar mı diye umutla bekledim. Çıkmadı. İlber Hoca Karaman’da iz bırakmış olabilir ama Karaman onda hiç iz bırakmamış.

İlber Hoca, Karaman’a ait tek cümle yazmadı. Acaba neden? Çok meraklı biri, gezmeyi, görmeyi bilenlerden. Buna rağmen Taşkale’ye gitmedi, Madenşehri’ni bile merak etmedi. Yıllar önce Taşeli Platosunu, Ermenek, Mut, Silifke ve Mersin civarını gezmiş olabileceğini tahmin ediyorum.

Konferansta Taşeli Platosunu ve Ermenek’i anlatımı oraları görmüş olduğuna işaret ediyor. İlber Hoca’nın yıllar önce evlenip ayrıldığı eşinin babası doktordu ve 1980 öncesi Mersin Senatörü idi. İlber Hoca eski kayınpederi sayesinde Taşeli Platosunu gezmiş olmalı.

İnsanlar, ilk kez gördükleri bir şehirden ya haz alır yahut almaz. Kişiler arasında elektrik alma durumu gibi. İlk izlenimler çok önemlidir. Bir yemek masasının etrafındaki sohbet bile kişide derin izler bırakır.

Olan oldu, geçen geçti, İlber Ortaylı Karaman’ı bir vesileyle gördü. Karaman hakkında tek kelime yazmamasının sebebi, Karaman’ın onda bir iz bırakmaması olabilir. İlber Ortaylı’nın Karaman’da konakladığı oteldeki yemek masasında yer alanların isimlerini duyunca, hayıflanmıştım. İlber Hoca, konuşmayı sever, espriyi sever, farklılığı sever, yemeği sever. Lakırtıdan ve boş konuşmadan rahatsız olur, sıkılır. O akşamki havası nasıldı, bilmiyorum. Hocaya neler anlatıldı, kulağıma fısıldananlar kadarından haberdarım.

İlber Ortaylı’nın yemek masasının baş konuğu kim olmalıydı derseniz, aklıma tek isim geliyor; Karasakal Hoca. (Mehmet Ali Kırboğa) Farklı kaynaklardan beslenmiş, dünya görüşleri birbirine çok uzak bu iki bilgenin yan yana oturup sohbet ettiğini hayal etmek bile ilginç. Eminim, İlber Ortaylı, bugüne kadar Karasakal Hoca gibi bir din adamıyla, bir halk filozofuyla tanışmamış, sohbet etmemiştir.

Bu düşüncemi o günlerde birçok kişiyle paylaştım. Karasakal Hoca’yı İlber Ortaylı’nın masasına oturtmak niye kimsenin aklına gelmedi, diye sorduğum arkadaşlar oldu. Benim düşüncem, temenniden ve öneriden öteye gidemezdi. İlber Ortaylı’yı davet eden grupla hiç bağım yoktu. Fırsat kaçtı. Karaman adına kaçan fırsatlardan biri olarak hatırlayacağım.

Karasakal Hoca, İlber Ortaylı’ya refakatçi olsaydı neler olurdu? Karasakal Hoca’dan İlber Ortaylı değerlendirmesi alabilirdik. Karasakal Hoca insan sarrafıdır. Lafını esirgemez, ne düşünürse onu söyler. Tespitleri müthiştir.

Bir vakitler Karaman’da çok önemli görevde bulunan biri Karasakal Hoca’yı evinde ziyaret etmiş. “Hocam, nasıl bir insan? Hakkındaki kanaatiniz nedir?” diye sordum. Güldü, “Söyleyecek lafım yok. Bir saat oturdu, bir kelime konuşmadı. Sustu, sustu. Susan adam mı desem, ağzı sıkı mı desem, konuşmayı sevmeyen biri mi desem? Ne desem yalan olur. Kanaat hasıl olmadı” dedi. Karasakal Hoca, konuları değerlendirmesiyle, farklı bakış açısıyla İlber Hoca’yı şaşırtırdı. Anadolu’da kendisi gibi dindarların ve halk adamlarının yaşadığını İlber Hoca’ya göstermiş olurdu.

Bu tanışıklık, iki hoca için daha çok Karaman için yararlı olurdu. İnanarak ifade etmek isterim; Karasakal Hoca’nın karizması ve aurası İlber Hoca’dan yukarıdadır. İlber Ortaylı, Karasakal Hoca’yı tanımaktan çok mutlu olacak ve bunu her katıldığı programda dile getirirken gevrek kahkahalar eşliğinde “Karaman’da bir Hocaefendi tanıdım. İnanılmaz bilgeydi. Bu insanları göz ardı etmemek gerekir” diye anlattıkça anlatacaktı.

İlber Hoca’nın “Bir Ömür Nasıl Yaşanır” adlı kitabı geçen yılın çok satan kitaplarındandı. Karasakal Hoca’nın geçen yıl yayımlanan “Hatıratım” adlı kitabından sadece dostları haberdar oldu. Karasakal Hoca, bu kitabını İlber Ortaylı’ya imzalayıp verebilirdi. Ortaylı, bu kitapta yer alan bir dönemin yoksulluk ve acılarının anlatıldığı bölümlerde hayretini gizleyemez, hiç duymadığı veciz sözleri, kıssaları okumaktan zevk alırdı.

Şehirlerin ruhu vardır. Bu ruh, taşa toprağa sindiği gibi, ete kemiğe bürünür, bazı insanlar aracılığıyla görünür. Sohbetlerle somutlaşır. Sözlükte “kısa bir süre de olsa birlikte olmak” anlamındaki sohbet kelimesi “arkadaşlık edip ünsiyet kurmak, bedenle ya da gönülle uzun süre beraberlik hali, dinî veya dünyevî konuların konuşulduğu toplantı” gibi mânalarda kullanılır.

Ah hocalarım. Sizi tanıştıramadık. Ciddi konuşurken mola verip soluklanırken esprileri patlatırdınız. Geyik yapmanın kralını gösterirdiniz. Karaman tarihine not düşerdiniz. Sizden ibretlik ders alma fırsatını da uçuruverdik ya… Şehirlerin ruhuyla tuz ruhu arasındaki farkı öğrendiğimiz gün, Karaman’da başka bir hava esecektir.

Bir sonraki yazı “Cem Yılmaz Karaman’da” Cem Yılmaz, İlber Ortaylı birbirine benzer mi? Karasakal’ın esprileri mi, Cem Yılmaz’ın yeni esprilerimi daha ilgi çekici?

Not: Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Karaman mitinginin perde arkasını yazacağım. Heyecan dinsin, yorulanlar dinlensin, görevden alınır mıyım diye korkanların endişesi yatışsın diye birkaç gün bekleyeceğim. KMÜ Konferans Salonu’ndaki İl Danışma Toplantısı’ndan sonra yaşanan sürpriz hediye olayının iç yüzünü de anlatacağım.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Ahmet Tek - Mesaj Gönder --- Okunma



Karaman Markaları

Karamandan.com, Karaman ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (532) 765 24 01
Reklam bilgi

Anket Doğalgaz faturanız ne kadar geliyor?