Ahilik Kurumu-I: Ortaya Çıkışı ve Gelişimi

Büyük bir medeniyetin temsilcisi olan Türk Milleti yeryüzünde adaleti hâkim kılmak ve toplumların refahını artırmak için çeşitli devletler kurmuştur. Devletlerin kurulması ve yönetim anlayışlarının belirli bir düzlemde seyredebilmesi için mevcut dönemlerde çeşitli isimlerle adlandırılan bazı sivil toplum dinamiklerinden faydalanmışlardır.

Bu dinamiklerden bazılarının zamanla kurumsallaştıkları görülmektedir. Söz konusu dinamikler, kurumsallaşmayla beraber kimi zaman yöneten ile yönetilen arasında bir aracı vazifesi görmüş, kimi zaman da topluma belirli bir yönetim anlayışı çerçevesinde farklı edinimleri kazandıran yapılar olarak faaliyet göstermiştir. Devletin kurulması ve sürdürülebilir bir yönetim anlayışına sahip olması bakımından eğitsel, ekonomik ve sosyal faaliyetlerle yönetime yardımcı olan “Ahilik Teşkilatı” bu kurumlardan birisidir.

Türk-İslam düşüncesi çerçevesinde olgunlaşan Ahilik geleneği, kimilerine göre Fütüvvet Teşkilatından etkilenerek kurumsallaşmıştır.

Ahilik Teşkilatı’nın temel anlayışını oluşturan “ahi” sözcüğünün iki farklı anlamı öne çıkmaktadır. Bunlardan ilkine göre ahi; Türkçede “cömert, yiğit” anlamlarına gelen “akı” kelimesinden türemekte ve k-h harflerinin bir ses olayı sonrası değişerek “ahi” olarak kullanıldığı görülmektedir. İkincisine göre sözcük Arapçada “kardeşim” olarak çevrilen “ahi” kelimesi manasına gelmektedir. Kavram, 13. yüzyılda Anadolu, Balkan ve Kafkas coğrafyasında Türkler tarafından zanaatkârlar ve üretime yönelik kurulan esnaf birliklerinin siyasi, ekonomik ve temel ahlaki değerler kapsamında bağlı oldukları kurallar bütünü olarak değerlendirilmektedir.

Bu açıdan bakıldığında ahilik, sadece bir yaklaşım olmayıp kurumsal temeli bulunan ve müntesiplerine bir yaşam tarzı sunmak adına onların uymakla yükümlü oldukları kuralları içeren bir organizasyonun da adıdır.

Ortaya çıktığı ilk dönemlerde sadece belirli yerlerde bulunan ve zamanla daha teşkilatlı ve kurumsal bir yapıya bürünerek önemli bir coğrafyaya yayılan ahilik, Anadolu’ya Türkmen göçlerinin kesintisiz devam ettiği Türkiye Selçukluları döneminde kurulmuştur. Ve Türk toplumunun bütünleşmesinden yerleşik Rum-Ermeni tüccarlarla rekabet edebilmesi için dayanışma halinde olmasına kadar birçok alanda etkili olmuştur. Buna bağlı olarak toplumun ihtiyaç duyabileceği maddi-manevi gereksinimlere odaklanarak ihtiyaçların giderilmesine yönelik gerekli faaliyetleri bir organizasyon çerçevesinde gerçekleştirmiştir. Ahilik, eğitimden sanata ve askeri mevzulara, ekonomiden sosyal hayata birçok alanda varlığını hissettirmiş bir sivil toplum kuruluşu olarak da ifade edilebilmektedir.

Ahilik Teşkilatı konusundaki ilk örgütlenmenin, sosyal yardımlaşma ve dayanışma anlayışının hâkim kılınması, refah ve güvenliğe ilişkin ihtiyaçların giderilmesi, kaliteli üretim ve mesleki yeterliliğin ön plana çıkarılması ve bunlarla birlikte erdemli ve ahlaklı bireylerin yetiştirilmesi gibi nedenlerle, 13. yüzyılın ilk yarısında, Kayseri’de kurulduğu ifade edilmektedir. Ahiliğin ilk kurucusu olarak kayıtlara geçen Ahi Evran, dönemin deri imalatı ile uğraşan bütün zanaatkârlarını ilgilendiren ahi birliğini meydana getirmiştir. Ahi birlikleri, zamanla genişleyerek teşkilatlı yapılara bürünmüş ve teşkilata üye olmak isteyen esnafları kendi bünyesinde toplayarak geniş yapılı kuruluşlara dönüşmüşlerdir.

Üretici ve tüketicilerin faydalarını düşünerek bireyi ve ahlâkı merkeze alan bir anlayışla Anadolu’nun her köşesine ulaşmayı başaran Ahilik Teşkilatı’na girebilmeyi birçok devlet adamı büyük bir şeref saymıştır. Bu bağlamda Anadolu’da köylere kadar yayılarak faaliyet gösteren Ahi Teşkilatları, XIV. yüzyıla kadar devlet kademesinde görev alan askeri ve sivil pek çok devlet adamı, müderrisler ve tasavvuf erbabını bünyesinde toplamıştır. Sonraki dönemlerde ise iktisadi faaliyetlerin ön plana çıkmaya başlamasıyla esnaf birlikleri şeklinde faaliyetlerini sürdürmüşlerdir.

Bayezid GÜLCAN

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Bayezid Gülcan - Mesaj Gönder --- Okunma


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Karamandan.com Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Karamandan.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Karamandan.com editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Karamandan.com değil haberi geçen ajanstır.


Kaynak Ustaları - Torna Ustaları aranıyor.

Firmamız bünyesinde çalıştırılmak üzere kaynak ve torna ustaları aranıyor.

FATİH YILDIRIM - TALARANZA TARIM MAKİNALARI VE EKİPMANLARI

Danış Kitabevi bayan personel arıyor

Karaman Danış Kitabevinde çalıştırılmak üzere, en az lise mezunu bayan personeller alınacak. Başvuruların şahsen yapılması gerekmektedir.

03382127653 DANIŞ KİTABEVİ

KARAMAN Valide Sultan Mahallesinde Satılık Dükkan

Valide Sultan Mahallesi Abdülkerim Kılıç Caddesinde Özdoğan Camisi karşısı sokak içinde satılık 60 m2 Satılık Dükkan Detaylı bilgi ve gayrimenkulü ziy...

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman Zembilli mahallesinde Satılık Dükkan

Karaman Zembilli Ali Efendi Mahallesinde 120 m2 Sağlık ocağı yanıda bulunan bodrumlu dükkan Eczane, Market, manav vb işler için uygun yüksek kira geti...

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman Mahmudiye Mahallesinde Ara kat 3+1 Satılık Daire

Dairenin lokasyonu cumartesi pazarına yakın konumda, 4 katlı binanın 3. katında bulunmaktadır. Bina 2007 yılında yapılmış 14 yaşındadır. Satılık Daire...

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman Ziya Gökalp Mahallesinde Satılık Lüks Daire

Dairemizin lokasyonu Karaman Valilik karşısındadır. Bina 3 katlı olarak toplamda 5 daire şeklinde inşa edilmiş, Ana cadde ile bina arasında yeşil alan...

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman Kazım Karabekir Mahallesinde Satılık Daire

Kazım Karabekir mahallesinde 145 m2 3+1 yüksek giriş zemin kat satılık daire. Dairenin bulunduğu bina tek daire üzerine 4 kat olarak inşa edilmiş, bin...

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman Külhan Mahallesinde Ultra Lüks 3+1 Satılık Daire

Bina her katta tek daire üzerine 4 kat olarak kurulmuş, daire 4 ncü katta bulunmaktadır. 165 m2 3+1 odalı dairenin giriş kapısı çelik, oda kapılar ise...

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman 3. Toki Konutlarında Satılık Daire

Başakşehir Mahallesinde Satılık 2+1 Açık konsept Mutfak ve oturma odası mevcut. Satılık dairenin giriş kapısı çelik oda kapıları amerikan panel kapıdı...

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman Zembilli Mahallesinde Satılık Daire

955 m2 arsa üzerine 400 m2 (brüt) alana sahip her katta 2 daire olacak şekilde, asansörlü olarak inşa edilmiş, binada toplam 2 adet dükkan 6 adet dair...

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman Markaları

Karamandan.com, Karaman ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (532) 765 24 01
Reklam bilgi

Anket Ülkemizdeki Mülteciler Sınır Dışı Edilmeli mi?