Üç, Dört ve Beşinci Safha

Üçüncü Safha (31 Ağustos-6 Eylül 1921)

Bu safha Yunanlıların Haymana istikametinde cephemizi yarma girişimi safhası olarak adlandırılabilir. Sakarya Meydan Muharebesi’nin en kanlı ve en çetin çarpışmaları bu dönemde, cephenin orta kesiminde devam etmiştir.

Çal Dağı (30 Ağustos-12 Eylül 1921), Kartal Tepe (31 Ağustos-12 Eylül 1921), Dua Tepe (31 Ağustos-10 Eylül 1921) ve Basri Kale (1 Eylül 1921) muharebeleri bu dönemdedir. Bu tepeler, geceli gündüzlü devam eden kanlı muharebeler ile çok defa el değiştirmiş, bu dönemin sonundan itibaren bazı tepelerden Yunanlıların mevzilerini boşaltarak geri çekildiği anlaşılmıştır.

31 Ağustos-1 Eylül gecesi Yunan Kuvvetleri Basri Kale’yi şiddetli bir topçu ateşine tuttular. Birkaç dakika içinde orada gömülü bulunan “Basri Baba”nın kabrinin etrafında ve takriben bir buçuk metre yüksekliğindeki geniş taş duvarlardan hiçbir eser kalmadı. Yunanlıların kural tanımayan, katliamcı ruhu bir evliya mezarını, türbesini tahrip etmekten çekinmiyordu!

Dördüncü Safha (7-13 Eylül 1921)

Bu safha Yunanlıların Sakarya’nın batısına çekildiği ve Türk ordusunun karşı taarruzunun gerçekleştiği safhadır. Bu safhanın ilk aşamasında (8-10 Eylül günleri) Türk Kolordularının yer yer taarruza başladığı, fakat pek önemli başarıların sağlanamadığı; Yunanlıların ise Sakarya’nın batısına tehlikesizce atlayabilmek için çabaladığı anlaşılmıştı.

10 Eylül günü Türk ordusu Dua Tepe gibi Sakarya geçitlerine ve Beylikköprü gibi önemli bir köprüye hâkim olan kilit arazi kesimlerini ele geçirmişti. Bu durum Türk askerinin moralini yükseltmiş, Türk ordusuna durum üstünlüğü sağlamıştır.

12 Eylül günü Kartal Tepe ve Kara Tepe’nin Türkler tarafından ele geçirilmesiyle Yunanlılara çok büyük zayiatlar verdirilmiş, Kavuncu ve Beylikköprü’ye doğru tazyik edilmişlerdir.

Yunan ordusunu, Sakarya üzerindeki köprüleri kullanmasına imkân vermeden Sakarya doğusunda imha etmek hedefini güden ve özellikle kuzey kanattan yapılan bu taarruzda, karşı taarruz için yeterli kuvvet üstünlüğü sağlanamadığından, ancak sınırlı başarılar elde edilmiştir.

12-13 Eylül gecesi tamamen Sakarya batısına taşınan Yunanlar 22 Eylüle kadar da Afyon-Seyitgazi-Eskişehir hattına çekilip bu hatta tutunmuştur.

Başkomutan Mustafa Kemal Paşa’nın direktifleri ve Türk ulusunun kanıyla yazılan ve dünya harp tarihine "en uzun meydan muharebesi" Türk İstiklal Savaşı tarihine de "subay muharebesi" diye geçen Sakarya destanı geceli gündüzlü 22 gün devam etmiş ve 13 Eylül günü Yunanların Sakarya doğusunu tamamen terk etmeleriyle sona ermiştir. Bundan sonra Takip Harekâtı başlamıştır.

Beşinci Safha (14 Eylül-10 Ekim 1921)

Bu safha Yunanların geri çekilme ve Türklerin “takip harekâtı” olarak adlandırılabilir.

Üç hafta süren Meydan Muharebesi sonunda her çeşit cephane ve özellikle topçu mühimmatı çok azalmış, gece ve gündüz durmadan muharebe eden subay ve erler çok yorgun düşmüş, birlikler önemli kayba uğramıştı. Ayrıca grup ve tümenler seyyar bir şekilde kullanıldığından bunlara bir çekidüzen vermek için grup teşkilatı ve bazı tümenler lağvedilerek, yeniden dört piyade kolordusu ile Kocaeli Grubu, bir süvari kolordusu teşkili faaliyetine girişilmişti.

Türk ordusu uzun süren bir savunmadan sonra karşı taarruza geçmiş fakat Yunan kuvvetleri tamamen mağlup edilememişti. Geri çekilen düşmanı bütün ordu ile takibe devam etmek lazımdı. Ancak Batı Cephesi kuvvetleri büyük çapta stratejik bir takip için gerekli güç ve imkanlara sahip değildi. Böyle bir durum içinde düşmanın çekilmesini zorlaştırmak için, cephenin sağ ve sol kanatlarından paralel takip için görevlendirilmiş bulunan süvari takımlarının piyade birlikleriyle desteklenerek takibin yapılması, cepheden de uygun görülecek kuvvetlerden meydana getirilecek müfrezelerle temasın korunması hareketlerine girişildi.

Kuzey ve özellikle güney kanattan yapılan takip, Yunan kuvvetleri üzerinde etkili oluyor; fakat Eskişehir veya Afyon bölgesinde yapılacak bir meydan muharebesinde büyük önemi olan cephane ve mühimmat durumu nedeniyle Batı Cephesi Komutanlığı, bütün ordu ile muharebe temasından sakınıyordu.

14 Ağustos 1921'den 10 Ekim 1921'e kadar devam eden harekât sonucunda, taraflardan birinin diğeri üzerinde üstünlük sağlayacak bir durumu kalmamış gibiydi. İki ordu da yorulmuş ve kayıplar vermişti. Diğer yönden Ekim ayının yarısına gelinmiş ve soğuklar başlamıştı. Bununla beraber Türk ordusu, Yunan ordusunu savunma mevzilerine iyice yerleşmeden Afyon'dan kuzeye doğru yapılacak bir taarruzla kuzeye atarak imha etmek için ciddi hazırlıklara girişmişti. Ancak imkanların çok kısıtlı olması sebebiyle kısa sürede vazgeçildi. Böylece 10 Ekim 1921'den itibaren her iki ordu karşılıklı savunma düzeni içine girerek tahkimat işlerine hız verdi.

Şimdi sıra Türk ordusuna gelmişti. Ancak yurdu kurtaracak kesin bir taarruz için gerekli personel, silah, araç gereç ve diğer ihtiyaçları sağlamak için 26 Ağustos 1922 gününe kadar on buçuk ay daha beklemek gerekecekti.

Dr. Ali Güler

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Ali Güler - Mesaj Gönder --- Okunma


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Karamandan.com Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Karamandan.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Karamandan.com editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Karamandan.com değil haberi geçen ajanstır.


Esentepe Mah.de Satılık Müstakil Ev

Karaman Esentepe Mahallesinde Satılık Müstakil Ev 970 m2 arsa üzerine brüt 280 m2 olarak inşaa edilmiş 3+1 satılık müstakil ev 'in kalorifer tesisatı...

EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Sümer Mahallesinde Satılık Dükkan

Sümer Mahallesinde Fırın Ruhsatlı Satılık Dükkan Sümer Mahallesinde 250 m2 zemin + 250 m2 bodrumlu toplamda 500 m2 dir. Fırın ruhsatlı, yüksek getiril...

EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

İbrahim Öktem Caddesi Üzerinde Satılık Daire

İbrahim Öktem Caddesi, İmam Hatip Orta Okulu karşısı ana cadde üzerinde Satılık Daire. Bina, her katta 2 daire olacak şekilde zemin + 3 kat olarak inş...

EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Külhan Mahallesinde Satılık Daire

Karaman Külhan Mahallesinde Satılık Daire Bina 328 m2 üzerine her katta tek daire olacak şekilde bitişik nizam 180m2 oturumlu, zemin+ 3 kat olarak inş...

EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karamanda Sanayi imarlı Satılık Arsa 2400 m2

Karamanda Sanayi imarlı Satılık Arsa 2400 m2 Satılık Arsa Sanayi imarlı, Depo, Sanayi dükkanı, vb inşaat alanları için uygundur. B-1 (bitişik nizam te...

EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Külhan Mahallesinde Satılık Dükkan

Külhan Mahallesinde Satılık Dükkan Karaman Külhan Mahallesinde 60 m2 Satılık Dükkan, Mutfak, Wc, ve 2 bölüm den oluşan çarşı merkezinde uygun fiyatlı...

EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Mahmudiye Mahallesinde Ara kat 3+1 Satılık Daire

Karaman Mahmudiye Mahallesinde Ara kat 3+1 Satılık Daire Dairenin lokasyonu cumartesi pazarına yakın konumda, 4 katlı binanın 3. katında bulunmaktadır...

EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Ali Şahane Mahallesinde Satılık Daire

Karaman Ali Şahane Mahalellesinde Dubleks Satılık Daire Zemin + 3 katlı binanın son katında 212 m2 brüt 180 m2 net kullanım alanına sahip, 4 + 2 odalı...

EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman'da çift cepheli kiralık dükkan

Karaman merkez Tahsin Ünal Mahallesindeki 4 Nolu Aile Sağlık Merkezi ve İş Bankası yanında, Faik Kayserilioğlı Caddesi No: 72 A/B adresindeki dükkan v...

0534 723 9174

Canlı kaz ve hindi satışı yapılır.

Merhaba, Canlı, yeni mahsül, bakımlı ve organik kaz ve hindi satışı yapıyoruz. Fiyatlar için lütfen irtibat kurunuz. İrtibat tel: Mehmet Doğançay, 05...

MEHMET DOĞANÇAY

Karaman Markaları

Karamandan.com, Karaman ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (532) 765 24 01
Reklam bilgi

Anket Ülkemizdeki Mülteciler Sınır Dışı Edilmeli mi?