Cahiliye Araplarının Ahiret İnancı

Merhabalar kıymetli dostlar; Bugün sizlerle İslamiyet’ten önceki Araplar’da bir ahiret inancı olup olmadığı hususunu Editörlüğünü M. Mahfuz Söylemez hocanın yaptığı ‘’Cahiliye Araplarının Ahiret Anlayışı’’ adlı kitap üzerinden anlatmaya gayret edeceğim.

İslam Öncesi Araplarda Cahiliye dönemi diye adlandırılan döneme dair bilgiler elde etmek için Eyyam'ül-Arap ve Ensab ilimlerinden faydalanılmaktadır. Her ne kadar bu ilimler öne çıkmış olsa da Kur’an-ı Kerim’de Cahiliye dönemini anlamamız adına hatırı sayılır derecede bilgiler ihtiva etmektedir.

Cahiliye Araplarının Ahiret İnancı başlıklı mevzu bahis yaptığımız kitap ‘’Kuran’ın İndiği Tarih Çalıştayları’’projesinin üçüncü ayağını teşkil etmektedir. Cahiliye Araplarının ahiret inancı konusunda da temelde iki tez öne sürülmüştür. Bunlardan ilkine göre Cahiliye döneminde Araplar ahirete inanmazken ikincisine göre durum tam tersidir. Bugüne kadar bu iki tezin savunucuları hep var olagelmiş ve işin garip tarafı aynı kaynaklardan beslenerek farklı sonuçlara ulaşmışlardır.

Kitapta ilgimizi çeken ilk önemli husus farklı disiplinlerde uzman hocaların tebliğlerine yer verilmesi olmuştur. Kanaatimizce burada amaçlanan hedef bir tarihçi gözüyle olaylara bakmanın yanı sıra bir tefsirci, bir hadisçi veya bir dinler tarihçisinin gözüyle de olaya bakabilmektir. Nitekim tebliğ başlıklarından da anlaşılacağı üzere Kuran’ın Hadislerin ve diğer dinlerin perspektifinden Cahiliye Araplarının ahiret inancı irdelenmiştir. Tebliğleri incelediğimizde hocalarımız kendi tezlerini delilleri ile birlikte ortaya koymuşlardır. Bütün bu tebliğlerin metinlerini olduğu gibi aktarıp bu konuda nihai kararı biz okuyuculara bırakması takdire şayan bir husustur. Nitekim ‘’ Kur’an’da Cahiliye Araplarının Ahiret İnancı ’’ başlıklı tebliği okurken Araplarda bir ahiret inancının varlığına hatta bu inancın mevcudiyetinin Kur’an ayetleri ile delillendirildiğini temaşa edince bu görüşe meyledebilirsiniz, öte yandan ‘’ Kur’an Ayetlerine Göre Cahiliye Araplarında Ahiret İnancı ’’ başlıklı tebliği okuduğunuzda durum bu sefer tam tersi olarak ve yine Kur’an ayetleri ile delillendirilmiş şekilde karşımıza çıkmaktadır.

M. Mahfuz Söylemez hocanın tebliğine baktığımızda başlık ve içerik olarak bir uyuşmazlık dikkatimizi çekmektedir. Nitekim ‘’İlk Dönem İslam Tarihi Kaynaklarına Göre Cahiliye Araplarında Ahiret İnancı’’ şeklinde başlık atmış lakin tebliği incelediğimizde ve verilen dipnotlara baktığımızda İlk Dönem İslam Tarihi kaynaklarından çok çağdaş eserlerden olan Cevad Ali’nin ‘’Mufassal’’ adlı eseri ön plana çıkmıştır.

Mahfuz Söylemez, Cahiliye Araplarında Ahiret inancının mevcudiyetini ekseri o dönemde ölülerine uyguladıkları uygulamalar üzerinden delillendirme yoluna gitmiştir. Kabrin başında icra edilen töreni telkin uygulamasına benzetme yaptığı gibi yer yer Cahiliye Araplarının uyguladıkları uygulamaları Müslümanlarda uygulanan uygulamalara benzetme yoluna da gitmiştir. Diğer bir husus Siyer alanında ki bir rivayeti dinler tarihi alanında ki bir kriterle doğrulama yoluna gitmesidir. Yine takdir ettiğimiz bir diğer husus ise bir toplumun bir konuda algısını anlayabilmek için o toplumun sosyal hayatını incelemek gerekir. Cahiliye Araplarında sosyal hayatta şiir yaygın olduğu için haklı olarak Cahiliye Araplarının ahiret algısını o dönemin şiirlerinde arama gayretine girmesi olmuştur. Son olarak ilk başta Cahiliye Araplarında ahiret inancının mevcudiyetine dair rivayetlere yer vermiş sonrasında ahiret inancının mevcut olmadığına dair öne sürülen ayetleri de aktarmış ve sebebi nüzullerini inceleme yoluna gitmiştir.

Şevket Kotan hoca tebliğinde Cahiliye Araplarının ibrahimî gelenek içerisinde ele alınması gerektiğini savunarak ahiret inancının mevcudiyetini savunma yoluna gitmiştir.

Mesut Okumuş hocanın tebliğini incelediğimizde surelerin mekkî ve medenî olarak kabul edilmelerinde temel ölçünün ne olduğu veya Râd suresinin mekkî mi medenî mi olduğu gibi tartışmalara yer vermesi konuyu bağlamından kopartmıştır. Genel olarak tebliğinde ahiret kavramı farklı varyantları ile nüzul sırası gözetilerek açıklama yoluna gitmiştir. Ayetlere yaptığı açıklamalar sayesinde de aklımıza takılan sorulara mantıki cevaplar vermiş okuyucuyu düşündürme yoluna gitmiştir.

Muhammed Selman Çalışkan hoca tebliğinde önceki tebliğlerden farklı olarak o dönemki toplumun ekonomik durumlarına göre Allah’la olan bağlarını değerlendirmelerini incelemiş sonuç olarak ise maddi durumu iyi olan insanların Allah’la aralarının iyi, maddi  durumları kötü olanların ise Allah’la aralarının kötü olduğu şeklinde bir algının mevcudiyeti sonucuna ulaşmıştır.

Cemalettin Erdemci hoca tebliğinde olaya teolojik olarak bakmış Cahiliye Araplarının Kur’an’da bahsi geçen iddialarına mantıkî açıklamalar getirmiştir.

Yusuf Suiçmez hoca ise olaylara hadisler açısından bakmış bu konuda ki rivayetleri dört gruba ayırarak inceleme yoluna gitmiştir.

TURGUT KAHVECİ

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Turgut Kahveci - Mesaj Gönder --- Okunma

# Uzman

göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Karamandan.com Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Karamandan.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Karamandan.com editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Karamandan.com değil haberi geçen ajanstır.


Dora Ambalaj Tecrübeli veya Tecrübesiz Personeller Arıyor

Karaman’da rotogravür baskı selefon ambalaj sektöründe faaliyet gösteren fabrikamız bünyesine aşağıda belirtilen iş konuları için tecrübeli veya taraf...

0 (338) 224 13 13

Karaman Cumartesi Pazarın'da 4.Kat 2+1 Satılık Daire

Karaman Karademir Emlaktan Satılık Daire.Karaman Hamidiye Mahallesi Cumartesi pazarında. Bina çift daire üzerine kurulu her katta 2 daire bulunmakta....

0(338) 212 71 73 NAZMİ KARADEMİR/KARADEMİR EMLAK

Eğitim Danışmanı Aranıyor

Americanlife Dil Okulları Karaman Şubesinde Eğitim Danışmanı pozisyonunda çalıştırılmak üzere; İletişim Kurma Becerisi olan, Üniversite Mezunu, T...

(0338) 212 22 70 AMERİCANLİFE DİL OKULLARI KARAMAN ŞUBESİ

Yetkili Servise Personel Alınacak

Bosch, Siemens, Profilo Yetkili Servisinde çalışacak vasıflı vasıfsız bay eleman alınacaktır. Müracatların şahsen perşembe pazarı sonu fidancının yan...

0 338 212 32 72

Yurtpet Petrol'e Personel Alınacak

Yurtpet Petrol Pirireis Şubesi'nde görevlendirilmek üzere, erkek market ve akaryakıt personeli alınacak. Müracaatlar şahsen yapılacaktır.

İletişim: 0338 212 4333

Karaman Kazımkarabekir'de satılık tarla

Emlak Tipi: Satılık Arsa - İmar Durumu: Tarlam²: 3.072m²: Fiyatı: 10Ada No: 949 - Parsel No: 76Tapu Durumu: Müstakil Parsel / Takas olur

05327652401

Yenişehir Mahallesinde Satılık Dükkan

KARAMAN Yeni Şehir Mahallesinde koleksiyon konutları altında 750 m2 yatırımlık dükkan Gayrimenkulü ziyaret için lütfen randevu alınız.

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman Valide Sultan Mahallesinde Satılık Dükkan

KARAMAN Valide Sultan Mahallesinde Satılık Dükkan ve Depo Valide Sultan Mahallesi Abdulkerim Kılıç Caddesinde Özdoğan Camisi karşısı sokak içinde satı...

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

İsmetpaşa Caddesi'nde Kiralık İşyeri

Mülkiyeti Akın Yapı A.Ş.'ye ait olan İsmetpaşa Caddesi üzerinde kiralık işyeri. LCW mağazası yanında bulunan ve altında Türk Telekom mağazası bulunan...

0542 426 76 15

Valide Sultan Mah.de Satılık Dükkan

KARAMAN Valide Sultan Mahallesinde Satılık Dükkan ve Depo. Valide Sultan Mahallesi Abdulkerim Kılıç Caddesinde Özdoğan Camisi karşısı sokak içinde sa...

0(338) 213 40 72 EMLAK REYONU GAYRİMENKUL DANIŞMANLIĞI

Karaman Markaları

Karamandan.com, Karaman ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (532) 765 24 01
Reklam bilgi

Anket Covid-19 Aşısına Nasıl Bakıyorsunuz?