Seni hep rüyalarımda görüyorum

"Seni hep rüyalarımda görüyorum,
Karaman!
Senin yüzlerce tepen, binlerce deren,
Ah Karaman, Karaman!

Yukarıda paylaştığım şiiri sizce kim yazmış olabilir?

A) Fatih Sultan Mehmet döneminde fetihten sonra Karaman'dan İstanbul'a sürgün edilen ve vatanına hasret bir Karamanlı

B) 93 harbi sırasında Karaman'dan Erzurum'a Ruslarla savaşmaya giden Karamanlı bir asker

C) İrlanda'nın ulusal şairi olarak bilinen James Clarence Mangan

D) 1923'te gerçekleşen mübadele sırasında dinlerinden dolayı Yunanistan'a sürgün edilen Karamanlı Ortodoks Türklerden biri

E) Gedik Ahmet Paşa tarafından talan edilen memleketinin hâli karşısında hüzünlenen bir şair

Yazıma bir soruyla başlamak istiyorum. Soruyu ve seçenekleri düşündüğümüzde bir seçenek hariç diğerlerinin olması gayet makul görünüyor fakat sorunun cevabı aslında en makul olmayan seçenek gibi görünen "C" seçeneği. Bu yazı, ülkesinden binlerce kilometre uzaklıktaki bir şehre dair özlemi içten bir biçimde yansıtan şiirin sahibi, İrlanda'nın ulusal şairi olarak bilinen James Clarence Mangan ve ülkesinin tarihinde kişileri ve olaylarıyla ciddi anlamda yer teşkil eden fakat günümüzde aslında pek de bilinmeyen Karaman şehrine dairdir.

Bir şehir düşünün ki, iyi kötü iki yüz küsür yıl tarih sahnesinde var olmuş bir devlete başkentlik yapsın. Bir şehir düşünün ki, bağrından Piri Reis, Kemal Reis, Kazım Karabekir, Mustafa Kemal gibi meşhur zatları çıkarmış olsun. Bir şehir düşünün ki Hz Mevlana ve ailesine kucak açsın. Bir şehir düşünün ki ismi tarihin farklı devirlerinde farklı sebeplerle hep gündemde olsun. Bir şehir düşünün ki Türk dilinin başkenti olsun. Bütün bunlara rağmen bir şehir düşünün ki, otuz üç yıl önce il olmasına rağmen hala ilçe olarak bilinsin ve mensuplarını çokça sinir eden ' Konya Karaman mı?' sorusuyla muhatap etsin. Karaman bir dönem tarih sahnesinde, gerek o dönemki ismi Larende adıyla, gerekse başkentlik yaptığı Karamanoğulları'ndan dolayı ön planda bir şehir olmuştur. Sonrasında her ne hikmetse bu şehir dimağlardan silinmiş, il mi ilçe mi olduğu bile karıştırılan, küçük bir şehir olarak bilinmezlik girdabında takılı kalmış ve sadece 'Karaman'ın koyunu sonra çıkar oyunu' sözüne hapsolmuştur. Aslında bunu belki şehrin kendisi de istemiş olabilir. Kim bilir belki de yazının sahibi gibi o da merdümgirizlik hastalığına tutulmuştur. Fakat durum her ne kadar böyle olsa da, azıcık kurcalamayla tarihin her sayfasından, olaylarla ve kişilerle göz kırpıp ben buradayım demeye devam etmektedir.

Bu konu hassas noktam olsa da  bunları yazma sebebim elbette şehrin bulunduğu durumu anlatmak ve onu reklam etmek değil. Beni bunları yazmaya asıl iten şey, bırakın bu şehri görmeyi ülkesinden dışarı çıkmamış bir İrlandalı şairin bu şehre hasretliği içten bir şekilde ifade eden aşağıdaki şiiri yazmış olması. Şairimiz İrlanda'nın Mehmet Akif'i, James Clarence Mangan. Kendisi bu ve benzeri şiirlerinden dolayı 'The Oxford Book of English Verse' isimli antolojide Türk şairleri başlığında yer almaktadır. Ülkemizi bu kadar sevmesi ve ilgili olmasına rağmen kendisi bizde pek tanınmamakta, hakkında yazılmış üç beş makale dışında onunla ilgili bir çalışma bulunmamaktadır. Nitekim bu konu ile alakalı 1968 yılında Irish Independent gazetesinde; “ Türkiye’de Mangan’ın Heykeli Neden Dikilmiyor?” isimli bir makale yayınlanmıştır. James Clarence Mangan 1803-1849 tarihleri arasında yaşamış, aynı zamanda İrlanda ulusal marşının da yazarı olan ve İrlanda milliyetçilik akımına mensup bir şair. Şiirlerinde ülkemiz ve Orta Doğu coğrafyasına dair semboller ve yer isimleri fazlasıyla yer bulur. Bunların bir kısmı Türk şiiriyle alakalı yazılmış Almanca bir eserden çeviriler olsa da birçoğu kendine ait özgün eserlerdir.

Kendisi hakkında ülkemizde yayınlanan makalelerden bir kısmı, onun bu şiirlerinin ülkemize olan sevgisinden dolayı olduğunu iddia etse de; bazı makalelerde bunun nedeni olarak İngiliz Emperyalizmine karşı olan tutumundan dolayı, kendini farklı bir kimliğe sokarak, hatta o dönem onun tam karşısında olan Osmanlı ve Türk kimliğine bürünerek bu şiirleri yazmış olabileceği değerlendirilir. Her ne sebepten olursa olsun şiirlerinde yer alan ülkemize ait tasvirler ve işlenen duygular, kötü bir taklitten ziyade özgün bir şekilde yer almaktadır. Kendisinin ülkesinin dışına hiç çıkmadığı bilinmektedir. Ülkemize olan sevgisinin ise bir dönem yardımcı katalogçu olarak çalıştığı kütüphanede bulunan eserler vasıtasıyla olduğu tahmin edilmektedir. Başlığımıza konu olan şiirde de hiç gelmediği Karaman'a ait özlemi Erzurum'a savaşmaya giden bir asker üzerinden anlatmıştır. Şiirin tamamı aşağıdadır.

CELALETTİN AVCI


''Seni hep rüyalarımda görüyorum,
Karaman!
Senin yüzlerce tepen, binlerce deren,
Ah Karaman, Karaman!
Işıltılı sabahların parladığı zaman,
Derin gün batımı,
Derelerini ve tepelerini,
Işık huzmeleriyle ördüğü zaman,
Sen hayalimde belirirsin,
Karaman.
Bütün hayallerimde,
Hasret dolu hayallerimde belirirsin,
Karaman, Ah Karaman!
Sıcak, parıltılı ovalar, güneş, gökler,
Karaman!

Karaman, Ah Karaman!
Yaz çiçeklerinden, renklerinden,
Yüzümü çevirsem de
Hayal gözümde
Sen belirirsin ihtişamla,
Karaman!
Canımın parçası hâlâ sendedir,
Karaman!
Sen hâlâ mukaddessin gözümde,
Karaman, Ah Karaman!
Savaş vaktim gelmişti bir zamanlar,
Karaman!
Erzurumda taburlar vardı yer yer,
En acımasızı Erzurum’dan geldi bölüklerin,
Uhbar sarayının kubbesinden indiler,
Beni senden, vatanımdan söküp kopardılar,
Karaman!
Sen, öz vatanım, dağlık yurdum,
Karaman,
Hayatta ve ölümde ruhumun ocağı,
Karaman, Ah Karaman!
Bil ki Karaman,
On kız kardeşimden hiçbiri,
Hemşehrilerini benim kadar sevmedi,
Karaman, Ah Karaman!
O âna kadar süt kadar latif,
İpek kadar yumuşaktım.
Simdi göğsüm aslan ini gibi,
Öldürülen insanların,
Kan ve kemikleriyle kirlenmiş,
Karaman, Ah Karaman!
Yeni doğmuş gençlik duygularım,
Karaman!
Örselenmiş çiçekler gibi soldu,
Karaman, Ah Karaman!
Yerlerinde dikenler ve yabani otlar fışkırdı,
Bir zamanlar sevdiklerim simdi küçük düştü gözümde,

Sabahın bereketli ışığından nefret ediyorum,
Karaman!
Sabahın çehresi beni çıldırtıyor,
Karaman, Ah Karaman!
Sipahi bir zorbanın zırhını giyinmiş,
Karaman!
Fakat kölelik şu cesetten daha kötüdür,
Karaman, Ah Karaman!
Kalbi binlerce şeytanla kararmış onun;
Karaman, Ah Karaman!
Kaf’ın yanıp kavrulmuş ovaları gibi,
O kalbe de hiç yağmur ve çiğ düşmeyecek,
Karaman!
Ancak zehir şebnemleri ve kan yağmurlarıdır yağacak,
Karaman!
Cehennemin zehir şebnemleri, kan yağmurları,
Karaman, Ah Karaman!
Fakat en kötüsü yakında hayat bitecek,
Karaman,
Azrail her yanlışın intikamını alacak,
Karaman, Ah Karaman!
Son zamanlarda düşüncelerim daha çok geziniyor,
Çayırlarında; hayal kümeleri zihnimi, ve
Kehanetli şarkı güftelerini gölgede bırakıyor,
Karaman,
Azrail çetin ve güçlü,
Karaman!
Işıldayan kılıcı çok yakında çarpacak,
Karaman, Ah Karaman!
Bu gece Uhbarın salonlarında endişe var,
Ezilmiş esirler için umut da var,
Karaman, Ah Karaman!
Şu duvarlar boyunca yanan kızılışık da nedir?
İçtima borusu sus, dinle! diye bağırıyor!
Mızrakların ve salların parıltısını görüyorum,
Karaman!
Kalabalıklar, kalabalıklar! Duvarlara tırmanıyorlar,
Karaman!
Bu gece Murad veya Uhbar düşüyor,
Karaman, Ah Karaman!''

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Misafir Kalem - Mesaj Gönder --- Okunma


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Karamandan.com Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Karamandan.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Karamandan.com editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Karamandan.com değil haberi geçen ajanstır.

01

Mustafa Kurşun - Bu şiir bir yerde kültürler arası alış verişi de gösteriyor. Günümüzde Hollywood sineması Amerikalıların dünyayı, demokrasi olmayan ülkeleri kurtaracağını işliyor. Dünya bugün nasıl Amerikan kültürünün etkisindeyse, şiirin yazıldığı dönemde Osmanlı İmparatorluğu kültürünün etkisinde olabilir. Belki de James Clarence Mangan umudu Osmanlı İmparatorluğu idi... Fiziki yapıları ile, kültür birikimi ile, etki alanı ile atalarımız bir medeniyet inşa etmişler.

Yanıtla . 0Beğen . 0Beğenme 24 Ocak 14:10


Şehir Markaları

Karamandan.com, Karaman ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (532) 765 24 01
Reklam bilgi

Anket Bugün seçim olsa oyunuz kime?
Tüm anketler