Foto galeri

Karamandan.com

Karamandan.com

 
 
Tarih : 02 Eylül 2019  -  Saat : 09:12:52   Görüntülenme: 10363

Karaman Burunoba Köyü
Burunoba Köyü, Karaman Merkez'in kuzeyinde ve Merkeze 37 km uzaklıkta olup 1020 metre rakımdadır. Kuzeyinde Karapınar İlçesine bağlı Çiğil ve Yenikuyu Köyü, Güneyinde Çoğlu Köyü, Batısında Çoğlu ve Boyalıtepe Köyleri, Doğusunda ise Akçaşehir Kasabası ile çevrilidir. 

Burunoba Köyünün nüfusu 1894 yılında 130’dur. Köy, 18.4.1941 yılına kadar Karapınar Kazası Hotamış Nahiyesi’ne bağlı iken bu tarihten sonra Karaman İlçesi Kılbasan Nahiyesine bağlanmıştır. 1954 yılında da Konya'nın Akçaşehir ve Burunoba köyleri ile Yenikuyu ve Çiğil köyleri bölgesindeki sınırının tespiti yapılmıştır. 1945 yılında 274, 1955 yılında 330, 1965 yılında 385, 1975’te 503 iken 1990’da 450, 2014 yılında ise 114 erkek, 120 kadın toplam 234 nüfusa gerilemiştir.

Hotamış’ın yerleşim yerinin önceki adı Suğur’dur. Suğur eski dönemlere ait harabelerin üzerine kurulmuş oldukça eski bir köydür. 16. yüzyıl sonlarındaki Karapınar Sultan Selim Külliyesi Vakıf defterinde Suğur köyü vakfiyeye bağlı olarak gösterilmektedir. Yine aynı defterde Çoğlu, Mercikli, Bağlama, Çardaklar, Göves köyleri Larende’ye bağlı olarak geçmektedir.

Hotamış’ın eski adı olan, Hicaz yolu üstünde bulunan Suğur, aynı zamanda bir Osmanlı derbendi, yani anayol bölgelerinde yolcuların güvenlik ve ihtiyaçlarını karşılamakla görevli karakoldur. Göçebe ve yarı göçebe Türkmen aşiretlerine mahsus yaylak ve kışlak bir yerleşim yeridir. Hotamış aşireti ve diğer aşiretler bu gün Boyalıyepe, Karakışla, Hasanoba adıyla anılan köylülerin bulunduğu Suğur’a, 1755 yıllarında yerleştirildiği görülmektedir.

Anlaşıldığı üzere hem Suğur köyü derbentçi köyü, hem de Yelekli Burun derbent adıdır. Bu belge “Karaman eyaletinden tarik-i hac üzerine vaki Yelekli Burunu demekle maruf Suğur derbendine Ödemişli cemaatinin derbendci tayini. 20.12.1761” çok net açıklamaktadır. Buraya yerleştirilen aşiretleri yerleştirilme tarihleri ile yıllarını verelim. MAD. 9956 sayılı Osmanlı Arşivlerindeki defterin 32, 33, 264, 265, 266, 267 sayfalarında net olarak açıklanmaktadır.

Buna göre:
1- 1755 Yılında; civarda bulunan oymaklardan:
a) Eymür (Emir-Emirli) 50 hane,
b) Darıca 50 hane,
c) Aydın (Aydınlı) cemaati 40 hane yerleştirilmiştir.

2- 1760–1761 Yılında; Ereğli ve Aksaray ve Bor ve sair havalilerde konargöçer bulunan cemaatlerden:
a) Ödemişli (Otamışlı, Otamışlu),  b) Acurlu, c) Melikli Bayadı, d) Aydınlı,
e) Emir Şeyhli, f) Yazıcılar g) Beşirlü (Barçınlı), h) Kürt Hasan Oğulları, ı) Haymelü,
j) Galgallı, k) Etyemez, cemaatleri yerleştirilmiştir.
Şeyhli ve Yazıcı cemaatleri Ereğli ve Bor taraflarında sakindirler. İncesu’da sakin olanlar ise; Et-Yemez, Haymelü, Galgallı’dır.

3- 1763 Yılında;  a) Küşne cemaati yerleştirilmiştir.

4- 1765Yılında; a) Otamışlı cemaati yerleştirilmiştir.
1761 yılında derbentçi olunmasına karar verilerek,  Aksaray Taşpınar Derbendinde yerleştirilmiş ancak ana yola uzak olduğu için Suğur derbendine nakillerine karar verilmiştir.

5- 1799 Yılında, Aksaray’da sakin; a) Seyfler Cemaati b) Melikli Bayadı’ndan bir miktar yerleştirilmiştir.

Bunlardan tesbit ettiklerimizden Şeyhli, Bozulus Türkmenlerinden Beydili boyundan Tabanlı’ya bağlıdır. Buraya kadar özetlersek Hotamış Türkmenleri içerisinde Beydili boy birliği içine girmiş Bozulus Türkmenleri (Halep Türkmenleri), Avşar, Beydili, Salur, Eymür, Bayat, Dulkadirli Türkmenleri gibi unsurları görürüz. Otamışlı aşireti Salur Boyundan Tekelere dayanmaktadır.

Bölgede tek bir Oğuz boyunun yaşamadığını, ‘hiçbir boy ve aşiretin tek bir bölgeye yerleştirilmemesine’ dayalı Osmanlıların iskân politikaları sebebiyle karışık bir cemaat yapısı oluştuğu muhakkaktır. Bölgedeki yerleşik halkın Oğuzların Üçok kolu Salur boyunun Karamanlı, Akkoyunlu, Teke, Karatekeli, Otamış, Toktamış cemaatleri, az miktarda olsa Eymür boyu aileleri ile Bozok kolu Beydili, Çiğil boyu, Kınık Boyu, Bayat boyunun Zülkadir(Begdikler), Bozulus Türkmenleri, Halep Türkmenleri ve Avşar boyu Cerit cemaatlerinden meydana geldiği söylenebilir.

1845 yılında yazılan temettuat defterinde Hotamış Türkmenlerini altı ayrı mahalle olarak kayıt etmişlerdir.
1- Hacı Gözelli oymağı - 150 hane
2- Taşpınar oymağı - 141 hane
3- Şabanlı oymağı - 108 hane
4- Celfeli oymağı - 106 hane
5- Hotamışlı Avatlı oymağı - 88 hane
6- Suğur oymağı - 69 hane

Hicri 1290 yılındaki halk arasında “Goca Doksan” kıtlığı ile evvelden bu yaylalarda yaşayan halk bir daha Hotamış’a dönmemiş ve hepsi birer köy haline gelmiştir. Burunoba köyü de 1873 yılından sonra Çoğlu Köyüne 4 km uzaklıktaki burunu yayla olarak kullanırlarken buraya yerleşmişlerdir.

Yukarıda verilen aşiretlerden Avşar Boyu, Bozulus Türkmenlerinden, Şabanlı Oymağından olan Süleyman Koca obası ile Burunoba’ya ilk yerleşenlerdendir. Buraya gelmeden Ortaoba Köyünde kalmış ancak arazi ve otlak yetersizliği ile bu bölgeyi yurt edinmeyi düşünmüştür. Şimdilerde Akdoğan ailelerinin ecdadı olan Süleyman Koca beş oğlu ile buraya obasını kurmuştur. Bunlarla birlikte başka gelen ailelerde olmuştur. Çok sayıda koyunu ve devesi olan bu oba halkı aynı zamanda devecilik yapmakta, kervanları ile ticaretle de uğraşmaktadır. Burada biraz kalabalıklaşınca hükümete müracaat ederek resmen yerleşmek için müsaade istemişler ve kendilerine bu müsaade verilmiştir. Burunoba Köyü Şabanlı aşiretindendir.

İleri görüşlü olan bu insan bu şekilde bölgeye yerleşmiş ancak zamanla Çoğlu Köylüleri ile sınır ve mera konusunda aralarında bir müddet anlaşmazlıklar çıkmıştır. Bu yıllarda Ortaoba’da kalan büyük oğlu Hacı Kadı’yı da kardeşleri buraya getirip yerleştirmişlerdir. İlk geldiklerinde tol adı verilen yerleşkelerde yaşamışlardır. Ancak kesin yerleşme olunca da evler inşa etmeye başlamışlardır. Geniş arazileri tarıma açarak zenginleşmişlerdir. Bu aşamada Süleyman Koca’nın eşi Şerife kadının becerikliliği ve yürekliliği de rol oynamış ve sonradan bu aile Şerifoğlulları diye ün almıştır.

Çakır Dağı’na doğru bir burunda kurulan bu köye Burunoba adını vermişlerdir. Burunoba, Çiğil ve Yenikuyu köyleri bir muhtarlık iken nüfusun artması ile hepsi müstakil muhtarlıklar haline gelmiştir. Köyün geçim kaynakları tarım ve hayvancılıktır. Geniş arazilerinde tarım yapılmakta, Çakır Dağı’nda da yaylacılık faaliyeti ile koyunculuk yapılmaktadır.

Araştırma: Osman Ülkümen
Fotoğraflar: Mehmet Çetin

Karaman Burunoba Köyü
Karaman Burunoba Köyü Burunoba Köyü, Karaman Merkez'in kuzeyinde ve Merkeze 37 km uzaklıkta olup 1020 metre rakımdadır.