Karamandan.com

Karamandan.com

04 Aralık 2020 Cuma
Çok Açık Teşekkür
Karamanoğulları Beyliğinin Atası Nure Sofi ve Eşinin Mezarlarının Restorasyonu İçin Emek Verenlere Gönül Dolusu Teşekkür Ederim.
Kategori : Köşe Yazıları
12 Ekim 2020 09:30
 
Çok Açık Teşekkür
karaman

Karamanoğulları Beyliğinin Atası Nure Sofi ve Eşinin Mezarlarının Restorasyonu İçin Emek Verenlere Gönül Dolusu Teşekkür Ederim.

Karamanoğulları Beyliği'nin kurucusu ve ilk beyi Nureddin (Nure) Sofi'nin Mut ilçesi Yalnızcabağ Değirmenlik Yaylasındaki türbesi restore çalışmaları 19 Eylül 2020 tarihinden itibaren devam ediyor.

Nureddin (Nure) Sofi'nin restorasyon çalışmaları yerinde inceleyen Mut Kaymakamı Sayın Muammer Köken Bey, tescilli anıt olan Nureddin Sofi Türbesinin restorasyon projesinin Adana Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından onaylandığını ifade ederek, Proje kapsamında restorasyon çalışmalarının başladığını belirti. Çalışmalar hakkında Yalnızcabağ Mahalle muhtarı Sayın Mustafa Uçar ve yetkililerden bilgiler aldı. 

Kaymakamı Sayın Muammer Köken Bey, İlçe merkezinde bulunan Dağ Camii restorasyon çalışmalarının da yakın zamanda başlayacak müjdesini bu arada bildirdi. Vakıflar bölge müdürlüğüne ilçemize gösterdiği ilgi için teşekkür ederim dedi.

Evet, nihayet Karamanoğulları Devleti kurucusu Nure Sofi ve eşinin mezarları restorasyonu inşaatı başladı.

Yıllardır bu uğraşımıza destek veren,

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı Sayın Lütfi Elvan, 
Mersin Milletvekili Sayın Zeynep Gül Yılmaz, 
Mersin Valisi Sayın Ali İhsan Su, 
Mut Kaymakamı Sayın Muammer Köken, 
Ank. Böl. İd. Mah. Bşk. Sayın Esat Toklu,
Tarihçi Doc. Dr. Sayın Ali Güler,
İnş. Yük. Müh. Sayın Ümit Arslan Kobal,
Restorasyon Uz. Sayın Mimar Nigar Parlatan,
İktisatçı Hesap Uz. Sayın Ekrem Parlatan,
Eğitimci Yazar Sayın Osman Ülkümen,
Milliyet Gazetesi Muh. Sayın Mert İnan,
AA. Ajansı Gn. Md. Yrd. Sayın Ahmet Tek
Mut AA. Temsilçisi Sayın Ahmet Güler,
Karamandancom. Sayın Adem Kocatürk,
Mut Yalnızcabağ Köy Sakinleri ve Muhtarlığı

Ve yanımızda olan tüm kamu kurumu ve kuruluşlarına, yıllarca yanımda bulunan (isimleri bende saklı–zikredilmesini istemediler) tüzel kişiliklere, sosyal toplum kuruluşlarına, akademisyen dostlarıma, ulusal ve yerel basına, o seçkin şahsiyetlere şahsen teşekkür ederim. 

Karamanoğulları aşiretinin beyi (reisi) “Karamanoğulları” devletinin kurucusudur. Karamanlılar’ın, Oğuzlar’ın Avşar Boyundan veya Salur Boyundan olduğu tartışmalıdır. Hangisinden olursa olsun illâ Oğuz Türklerindendir. 

Şikari Tarihinde aile şecereleri şöyle:

1- Şirvan Han
2- Kâl Han
3- Alp Arslan
4- İbrahim Han
5- Sadeddin Bey
6- Nureddin Bey

Kim olduğunu böylece anlattıktan sonra, şimdi de adı üzerinde kısa bir açıklama yapalım.

Asıl adı yukarıda da görüldüğü gibi “Nureddin” dir. O zamanın saygın bir tarikatı olan “Babai” tarikatına girip Sufi olunca, Nureddin’in kısaltılmışı olan “Nur” ile “Sufi” sıfatı birleştirilip “Nur Sufi” veya “Nur Sofu” denmiş. Halk arasında “Nur Sofu” diye söylenir.

Yazışmalarda; “Nureddin Sofi”, “Nuri Sofi”, “Nur Sofi”, “Nure Sofi” olarak geçer.

Yalnız İbrahim Hakkı Konyalı Arapça’ya meylinden dolayı “Nurüh Sofi” demiştir. Eski yazışmalarda bunu görmüyorsak da son zamanlarda bazı yazarlar hiçbir dayanağı olmayan Nurüh adını İbrahim Hakkı Konyalı’ya uyarak yazmağa başlamışlardır.

Karamanlılar; Anadolu’ya (10000) on bin oba (çadır) olarak geldiklerinde başkanları Sadeddin Bey’di. (12. yy. sonları, 13. yy. başları) Yazları Sivas yöresine gelip, kışları da İran taraflarına giderek konar-göçer bir yaşantı sürdürüyorlardı.

Sadeddin Bey ölünce, yerine oğlu Nureddin’i bey seçtiler. Nureddin Bey ilk olarak Ermeniler elinde olan Ereğli kalesini aldı. Sonra Selçuklu sultanına asi olan Sivas beyi Hacı Bahadır elinden Sivas kalesini de aldıktan sonra, bir de bağlılık mektubu yazıp kalenin anahtarını sultana göndererek bağlılığını bildirdi.

Bundan çok memnun olan sultan; o sıralar Ermenek ve Mut yöresinde yaşayan Türk obalarının kalelerdeki Ermenilerden şikâyet etmeleri üzerine Nureddin Bey’e bir mektup yazıp, asker çekip buralara gelmesini, kaleleri Ermeniler’den almasını, alabildiği kaleleri kendisine vereceğini bildirdi.

Nureddin Bey, sultanın emrine uyarak askerlerini toplayıp 1227 yılı sonlarında Ermenek yakınında Kamış yaylasına kondu.

İlk olarak Ermenek kalesini alıp kışı orada geçiren Nureddin Bey, İlkbahar’da Mut üzerine yürüdü. Kale dışında (şimdi Mut öreni) oturan Mutlularla birleşip Kaleyi kuşattılar. Kırk gün kuşatmadan sonra kaledeki Ermenilerin Kız Kalesine kaçmaları ile boşalan kaleye kale dışında oturan Mutluların yerleşmeleriyle kale artık “Mut Kalesi” adını aldı.

Daha sonra Gülnar ve Mara kalelerini de alan Nureddin Bey, aldığı kalelerin anahtarlarını sultana gönderdi. Sultan Alaeddin Keykubat çok memnun oldu, devlet göstergesi olan hil’at, kılıç, tabl ve alem gönderip aldığı kaleleri de Nureddin Beye bağışladı. Böylelikle Karamanoğulları Beyliği’nin temeli atılmış oldu.

Nureddin Bey zapt ettiği ve sultanın izni ile egemen olduğu bu bölgede asayişi sağladıktan sonra buradaki kuvvetlerin başına oğlu Karaman Bey’i bırakıp kendisi Sivas’ta olan obasının başına döndü.

Orada Babai şeyhi Şeyh İlyas adında bir şeyhle tanıştı. Ona mürid oldu, yedi yıl mağaralarda yaşadı “sofi” oldu. Şeyh İlyas’ın halifesi (vekili) olarak buralara tekrar geldi. Kuvvetlerinin başına geçti.

1256 yılında Silifke kalesini de aldıktan sonra artık yaşlanıp seferlere çıkmaya gücü yetmeyince bütün yetkilerini oğlu Karaman Bey’e bırakıp kendisi Mut’un Yalnızcabağ köyü yakınındaki Değirmenlik yaylasına çekilip 1264 yılında ölünceye kadar orada oturdu.

Öldükten sonra çok sevdiği bu yerde, Değirmenlik’te bir buruna defnedildi, üzerine bir türbe yaptırıldı. 

Türbe, çevredeki insanlar tarafından devamlı ziyaret edilmektedir.

Türbenin gelir getiren epeyce bir vakfı vardı. Cumhuriyet dönemine kadar takip edilerek hesaplarının kontrol edildiği arşiv belgelerinde görülebilir. 

1- Bababolu çiftliği
2- Bayram Şah   
3- Değirmenlik   
4- Oruç Han        
5- Değirmenlik’te 9 taşlı değirmen
6- Kovan öşrü
7- Galle (buğday) öşrü
8- Kömüş alanı denen yerde bir tarla

Şerafettin GÜÇ
Karamanoğulları Tarihi Araştırmacısı – Eğitimci Yazar 

Okunma : 2399
Foto galeri
guney sigorta
Yavuzlar iplik
karaman


sağlam pen
Gündem haberleri
Karaman pandemide ne durumda?
30 Kasım 2020 Okunma: 13034 Sağlık
Karaman'da yıkıntıdan kafatası çıktı
02 Aralık 2020 Okunma: 9020 Asayiş
Genç Kadın Sokak Ortasında Bıçaklandı
30 Kasım 2020 Okunma: 8482 Asayiş
Son dört günün en çok okunan haberlerini gösterir
Ayın en çok okunan haberleri için tıklayın