Karamandan.com

Karamandan.com

01 Ekim 2020 Perşembe
ÇAVUŞPINAR (FİDERİŞ) KÖYÜ
Eski adı Fideriş olan Çavuşpınar Köyü, Karaman Merkez'in güney-batısında ve Merkeze 9 km uzaklıkta olup 1105 metre yükseltiye sahiptir.
Kategori : Köyler
09 Aralık 2019 08:22
 
ÇAVUŞPINAR (FİDERİŞ) KÖYÜ
karaman

Eski adı Fideriş olan Çavuşpınar Köyü, Karaman Merkez'in güney-batısında ve Merkeze 9 km uzaklıkta olup 1105 metre yükseltiye sahiptir. Köyün Kuzeyinde Esentepe Mahallesi, Güneyinde Morcalı ve Boyalı, batısında Yazılı, Doğusunda ise Kurtderesi bulunmaktadır.

Köyün nüfusu; 1894 yılında 97, 1904 yılında 110, 1922 yılında 30 hane ve 116 nüfus, 1925 yılında 170, 1950 yılında 224, 1960’ta 242, 1970 yılında 285, 1980’de 287, 1990’da 281 ve 2014 yılında 170 erkek, 151 kadın, toplam 321’dir. Karaman Bucakkışla yolu üzerinde bir vadi içine kurulmuştur. 

Köyün eski adı olan Fideriç (Gülcan bu isimle vermiş) veya Fideriş’in Bizans veya Roma döneminden kalma olduğu sanılmaktadır. Bu köy Karamanoğulları döneminde vardır. Bu köyün eski halkı burayı terk etmiş ve şimdiki halkı yerleşmiştir. Şimdiki köyün bulunduğu yerdeki örenler ve Yıkık Köprü yöresinde Müslüman köyü yıkıntılarının olması bu tarihsel gerçeği ortaya koymaktadır.  Ayrıca Derinceöz mevkiinde ve Canavarkaya yöresinde de ören kalıntıları vardır. Burada Hıristiyan mezarlıkları bulunmakta ve halk buraya Gâvur Öreni demektedir. Bunlara bakarak burasının önceden Bizans yerleşkesi olduğu anlaşılmaktadır.

18. yüzyılda Morcalı ve Boyalı Köylerine Silifke’nin Bolacalı ve İmamuşağı Yörüklerinden yedi oba yerleşmiştir. Boyalı Köyü sınırları içerisindeki Karaman Mevlevihanesinin vakıf arazilerine konan bu yedi oba, vakıf arazisi olmasından dolayı buradan ayrılmış Yıkık Köprü çevresindeki eski örene yerleşmişlerdir. Buraya yerleşen Yörüklerin başında Nizamoğlu bulunmaktadır. Daha sonra buraya Tırtarlı Yörüklerden de yerleşmeler olmuş ve 25 haneye ulaşmışlardır. Yıkık durumda olan bir camiyi de onararak ibadete açmışlardır. 

Böylece eski Fideriş öreni üzerinde 1800 yıllarının başlarında yeni bir köy kurulmuştur. Vakıfnamelere göre caminin adı Piri Paşa’dır. Camiyi yaptıran Piri Paşa, Osmanlı Sadrazamı (başbakan) Konya ve Aksaray yöresinde de birçok hayır kurumları vardır. Bu caminin ilk İmam-hatibi, Memiş efendi oğlu Seyit Yahya Halife’dir. 

Buraya ilk gelen Bolacalı ve İmamuşağı Yörükleri derenin batı yakasına yerleşmişler. Sonradan gelen Tırtarlı obaları da derenin güney-doğu yakasına yerleşmiş. Bu Yörük obaları göçebelikten yerleşik hayata geçince tarımla uğraşmaya başlamışlar. Bu obalar arasında tarla ve yaylak yüzünden anlaşmazlıklar baş göstermiştir. Bunun sonucu olarak bazı aileler Çumra yöresine, bazıları da eski yurtları olan Silifke dolaylarına gitmişlerdir. 

Buraya ilk gelenlerden olan Bolacalı cemaatinden olan Sarı Mehmet, medrese öğrenimi görmüş, çevrede adı anılır, ileri gelen birisidir. Sarı Mehmet, köylülere eziyet edenlerle mücadele eder ve hükümete başvuruda bulunarak mazlumların haklarını korumuştur. Delibaşı İsya’nında, eşkiyalar Başkışla’dan Karaman’a inerken Fideriş’e uğramışlar ve Sarı Mehmet’in kendilerine katılmalarını istemişlerdir. Mehmet Ağa bu isteği reddedince ona işkence etmişler, döverek bel kemiğini kırmışlar, davar sürüsünü ve mallarını yağma etmişlerdir. Bu işkenceler sonucunda bir müddet sonra 91 yaşında vefat etmiştir. Aşağıdaki dörtlük, zaman zaman kendince şiirler yazan Sarı Mehmet’e aittir.

Yörük isen Aydın’da kışla
Çiftçi isen hiç durma işle
Okuyacaksan küçük iken başla
Yatma ile buldum kahpe felek ben seni.

Mut’un Bolacalı ve Mersin’in Tırtar yörükleri tarafından kurulmuştur. Daha sonra Bozkır ve Hadim’den gelen göçmenlerde buraya yerleşmişlerdir. Köyün içerisindeki bir pınar isminden dolayı “Çavuşpınar” adı verilmiştir. Çavuşpınar Köyünün, Dutlutepe adlı mahallesi bulunmaktadır. Köyün 400 yıl kadar önce kurulduğu sanılmaktadır. Karaman’da toplam altı adet anıt ağaç bulunmaktadır. Bu anıt ağaçlar, şehir merkezindeki Akteke Cami’sinin avlusunda, Belediye musallası civarında, Kethane Cami’sinin avlusunda, Yunus Emre Camii’sinin avlusunda ve Çavuşpınarı Köyü’ndeki çınar ve palamut ağaçlarıdır. 

1844 yılı Temettuat defterlerine göre bir kaydına rastlanmamıştır. Köyün geçim kaynağı tarım ve hayvancılık ile bahçe tarımıdır.

 

Okunma : 14234
Foto galeri
karaman


guney sigorta
EKSPERTİZ
Gündem haberleri
Alt geçitte akıl almaz kaza
28 Eylül 2020 Okunma: 9234 Asayiş
Karaman'da 11 bin kişi bu bölgede çalışıyor
29 Eylül 2020 Okunma: 6647 Ekonomi
Bir kişiyi dayakla hastanelik eden 3 zanlı tutuklandı
30 Eylül 2020 Okunma: 6563 Asayiş
Son dört günün en çok okunan haberlerini gösterir
Ayın en çok okunan haberleri için tıklayın